Deze pagina blikt terug op programma’s, activiteiten en voorstellingen uit de tijd dat Stichting Lawine gevestigd was op het Quarantaine Terrein in Heijplaat, Rotterdam. Meer dan 35 jaar lang was dit de thuisbasis van waaruit Aloijsius van Saus en Kathleen “Kathie” diStefano hun missie van “Lachend Leren” vormgaven. Sinds de verhuizing naar Dordrecht in 2024 maken deze projecten deel uit van onze geschiedenis.
Quarantaine Strand(je)
Sinds 2003 nam Aloysius van Saus het op zich om het strandje naast het Quarantaine Terrein te adopteren en te beheren. Elk jaar organiseerde Lawine strandopruimdagen, met als uitgangspunt dat mensen vooral hun eigen afval opruimden; waar dat niet gebeurde, ruimde Lawine de hele zomer dagelijks bij. Het strandje was open voor iedereen, van 10 uur ‘s ochtends tot 10 uur ‘s avonds.
In de winternieuwsbrief van 2016 blikte de stichting terug op dertien jaar strandbeheer. Waar in 2003 nog gebroken glas, achtergelaten troep en soms agressie voorkwamen, hoefde er in 2015 voor het tweede jaar op rij geen politie meer aan te pakken. De regels bleven simpel: val niemand lastig, ruim je eigen rotzooi op, maak niets kapot en help anderen waar nodig. Op 12 maart 2016 deed Heijplaat Groen bovendien mee aan de landelijke vrijwilligersdag NLDoet, met de eerste strandopruimactie van dat seizoen.
Heijplaat Groen
Heijplaat Groen was een initiatief van Stichting Lawine en de bewoners van Heijplaat, opgezet om deze kleine wijk tussen de containerterminals van Rotterdam-Zuid schoner en groener te maken. Lawine werkte hierin samen met onder meer Duurzaam Heijplaat, de Kolk, Kinderboerderij de Heij en de seniorenflat. Tussen 2011 en 2013 organiseerde de club diverse opruimacties, onder andere bij het Rondoplein, de Kinderboerderij en tijdens de jaarlijkse Burendag.
Een hoogtepunt was De Grote Ruilpunt Loterij Show, op 20 juni 2013 in de Huiskamer op Heijplaat. Bezoekers brachten zelf spullen mee voor het Ruilpunt en konden die als loterijprijs terugwinnen; milieucoach Hannah Frederiks gaf tussendoor tips over energiebesparing. Er gingen zo’n 80 lootjes over de toonbank, wat €120 opleverde voor het Ruilpunt. Heijplaat Groen bedankte destijds onder meer de RDM voetbalvereniging voor het lenen van hun Rad van Fortuin en Hatice voor de cupcakes. In mei 2012 ontving Heijplaat Groen bovendien een donatie van €1.670 van Eneco.
Wie lid wilde worden, kreeg eens in de twee à drie maanden een uitnodiging voor een activiteit met spelletjes, quizzen en creatieve opdrachten rond afval en duurzaamheid, en werd gevraagd zelf ook afval te verminderen.
Theater
Naast de schoolprogramma’s bracht Lawine ook zelfstandige komische theatervoorstellingen, met de terugkerende personages Eddie & Hugo. In “Megamax 7 – supercomputer” losten de twee alle bekende computerinstallatie-problemen op, met een knipoog naar verkoopmethodes en consumentengedrag; het motto luidde “Elke crash is een leermoment”. In “Kookles” namen Eddie en Hugo tv-kookprogramma’s en verkoopshows op de hak, met als finale een guillotine-act. Beide voorstellingen duurden circa 20 minuten en waren geschikt voor straattheater, winkelcentra en bedrijven.
De Walkabout bracht drie losse acts: de Gebroeders Kraaitsjek, die tussen het publiek de hand lazen en horloges verkochten; de Panfluitisten José en Pablo Incamata met Zuid-Amerikaanse muziek; en het detectiveduo Donkema en Leipzig van de Forensische Recherche.
In 2016 kwam ook de Heijplaat Groen Toneelclub weer tot leven, mogelijk gemaakt door de Stichting Elise Mathildafonds. Vanaf 12 februari kwam een jongerentak samen in de Huiskamer voor workshops met een duurzaam tintje; in maart sloot een 55+ groep aan rond het thema “Duurzaamheid door de jaren heen”. Beide groepen werkten toe naar een gezamenlijke voorstelling, eind mei op Heijplaat.
Workshops
Lawine was het eerste theatergezelschap in Nederland dat voorstellingen verzorgde volgens de Theatersport-methode, gebaseerd op de improvisatietechniek van Keith Johnstone. In deze workshops verzonnen deelnemers samen scènes en speelden die ter plekke uit; het publiek werd betrokken via suggesties en meespelen. De workshops werden geboekt door scholen, bedrijven en studentengroepen, als teambuilding, kennismakingsactiviteit of studiedag, met aandacht voor communicatie en samenwerking.
Daarnaast bood Lawine “Green Theme”-workshops aan, waarin duurzaamheid via groepsgerichte spelvormen aan bod kwam, en de interactieve lezing “Operatie Afval” over afvalproductie, recycling, plastic soep en illegale afvalexport, vaak afgesloten met een Eco Quiz. Workshops vonden plaats in de Lawine Studio op het Quarantaine Terrein en konden gecombineerd worden met “Rondje Quarantaine”: een rondleiding over dit historische terrein, met bezoek aan het strandje en de tentoonstelling Buitenkunst.
Geschiedenis
In 2012 vond Harbor Traces plaats, een uitwisseling met zusterstad Baltimore. Professor Steve Bradley van de University of Maryland Baltimore County verbleef twee weken bij Lawine en gaf een animatiefilmworkshop aan jongeren van de Heijplaat Groen Voorziening, een samenwerking tussen Woonbron en ASVZ. De beste filmpjes uit Rotterdam en Baltimore werden getoond tijdens “Het Afval Journaal”, op 27 en 28 oktober 2012 in een uitverkocht Theater de Kolk.
In februari 2014 volgde “Het Wijk Journaal”, het sluitstuk van het project Heijplaat Verbindt met Duurzaam Theater. Na maanden van brainstorm- en schrijfsessies speelden bewoners, vrijwilligers en Heijplaat Groen-leden de voorstelling in de Kolk; de opbrengst leverde een donatie van €225 op aan de schooltuin van de Klaver Heijplaat. Het project inspireerde ook de eerste Ruilpunt Loterij van 2014.
In 2014 omschreef Lawine haar lopende projecten als gericht op afvalvermindering, recycling en de gevolgen van verkeerd afvalgedrag, onder meer met het kaartspel Afval Memorie. Tot de verhuizing naar Dordrecht in 2024 was het Quarantaine Terrein in Heijplaat het decor van al deze activiteiten, met de Lawine Studio als vertrekpunt voor workshops en het jaarlijkse “Rondje Quarantaine”.